Een hoornaarsteek waardoor je hand dagenlang gezwollen bleef, of netelroos die zich verspreidde na een steek in de tuin? Hoornaars behoren tot dezelfde insectenfamilie als gewone wespen en hun gif vertoont veel overlap. Onze test onderzoekt IgE tegen twee gifeiwitten van de kale hoornaar, als onderdeel van 300 allergenen en allergeencomponenten, naast het gif van de gewone wesp, de veldwesp en de honingbij.
Een hoornaarsteek doet pijn en zwelt op de plek van de steek op bij vrijwel iedereen. Dat komt door het gif zelf en is geen allergie.
Een grote lokale reactie is een zwelling van meer dan ongeveer 10 cm rond de steek, die vaak een of twee dagen blijft toenemen. Een systemische reactie is elke reactie buiten de plek van de steek: netelroos over het lichaam, zwelling van het gezicht of de keel, ademhalingsproblemen, duizeligheid, braken of het gevoel dat je flauwvalt.
Een systemische reactie op een steek is een noodgeval. Bel direct 112 (EU) of het lokale alarmnummer. Wacht niet op een test. Wie zo'n reactie heeft gehad, moet daarna een arts of allergoloog bezoeken.
De naam "hoornaar" dekt verschillende insecten. In Europa wordt meestal de grote Europese hoornaar (Vespa crabro) bedoeld. De kale hoornaar (Dolichovespula maculata) is een Noord-Amerikaans insect en staat ondanks zijn naam dichter bij de gewone wespen en de Europese boomwespen.
Ze behoren allemaal tot de familie van de plooivleugelwespen en hun gif heeft belangrijke allergenen gemeen. Antigeen 5 is het duidelijkste voorbeeld: Dol m 5 uit de kale hoornaar lijkt sterk op Ves v 5 uit de gewone wesp en op antigeen 5 in het gif van de Europese hoornaar. IgE tegen Dol m 5 gaat daarom meestal samen met IgE tegen Ves v 5, en beide wijzen in het algemeen op sensibilisatie voor gif van plooivleugelwespen.
Dol m 2 is een hyaluronidase, een enzym dat voorkomt in zowel wespen- als bijengif. Hyaluronidasen lijken deels op elkaar bij deze insecten, en dat is een reden waarom uitslagen voor bij en wesp soms overlappen.
IgE tegen eiwitten uit hoornaarsgif wijst op sensibilisatie. Dit komt vrij vaak voor bij mensen die gestoken zijn zonder sterke reactie, dus een positieve uitslag voorspelt niet hoe je de volgende keer reageert. Een negatieve uitslag na een duidelijke systemische reactie moet ook door een arts worden beoordeeld, omdat de waarden in de eerste weken na een steek laag kunnen zijn.
Een arts of allergoloog bekijkt je steekgeschiedenis, het insect als je dat gezien hebt, en je uitslagen samen, en bepaalt de vervolgstappen.
Het lab meet IgE tegen twee afzonderlijke gifeiwitten van de kale hoornaar. Gif van de Europese hoornaar (Vespa) staat niet in het panel, maar omdat antigeen 5 binnen de familie van de plooivleugelwespen zo sterk overeenkomt, geven Dol m 5 en Ves v 5 een bruikbaar beeld van sensibilisatie voor deze wespen. In je labrapport krijgt elke waarde een klasse van Negatief tot Zeer hoog. Elke reactie buiten de plek van de steek hoort bij de arts, ongeacht de klasse.
Page last updated
Met één vingerprik test je op IgE tegen 300 allergenen en allergeencomponenten, van berk en pinda tot kat en huisstofmijt. Stuur het monster naar het lab en ongeveer 5 dagen na ontvangst krijg je voor elk allergeen een waarde. Onze begrijpelijke uitleg laat zien hoe je die waarden leest. In totaal € 399, oftewel € 1,33 per allergeen.
Ze zijn nauw verwant. Hoornaars en gewone wespen behoren tot dezelfde familie en hebben belangrijke gifallergenen gemeen, zoals antigeen 5. Veel mensen die gesensibiliseerd zijn voor de een, hebben ook IgE tegen de ander. Een arts of allergoloog kijkt naar het totale uitslagpatroon en je steekgeschiedenis.
Een hoornaarsteek kan meer pijn doen, maar het allergische risico hangt af van jouw sensibilisatie en niet van de grootte van het insect. Netelroos, een gezwollen keel of ademhalingsproblemen na een steek zijn een noodgeval: bel 112 (EU) of het lokale alarmnummer.
Niet rechtstreeks. Het panel bevat twee eiwitten van de kale hoornaar plus gif van de gewone wesp en de veldwesp. Hun antigeen 5-eiwitten lijken sterk op die van de Europese hoornaar, dus ze geven je arts een bruikbaar beeld van sensibilisatie voor deze wespen.
De IgE-waarden kunnen in de eerste weken na een steek laag zijn. Als je een systemische reactie hebt gehad, moet een arts of allergoloog het testen plannen; probeer de timing van een thuistest niet zelf te bepalen.
